LWB Luxemburger Wörterbuch
 
Dëschwäin bis Dibbeschen (Bd. 1, Sp. 207a bis 208a)
 
-wäin M.: «gewöhnlicher Tischwein».
 
Dëschelduch, Dëschduch, bisweilen Dëschtelduch N.: «Tischtuch» Arten: hausmaacher, gebild.
 
Dëschelchen M.: Dim. zu Dësch (s. d.) «Tischlein» — den D. sprangen din (Tischrücken).
 
Dëschtel (-st-) Dëschel F.: 1) «Distel» — ech sëtzen ewéi op D. an Där (wéi op Dëschtelen an op Dären); 2) übtr.: «zänkisches Frauenzimmer» — eng däreg D.
 
Dëschtel- / dëschtel-: -dar M.: «Distel»; -diet (Pl. -dieten) F.: «Distelharke» (dafür auch: -stiech, -stech); -diitchen, -fénkelchen, -péckchen, -péckelchen M.: «Stieglitz, Distelfink, Carduelis carduelis»; -kapp M.: «Disteldolde» (der Flaum diente früher zur Füllung von Ziechen, s. Plauten); -véilchen, -villchen = diitchen.
 
dësdo(s) Adv.: «dieser Tage» (auf die Vergangenheit bezogen) — s. Dag.
 
dësen, dës, dë(s)t (Mosel: disen, dis, di(s)t) Dem. Pron.: «dieser, diese, dieses» — dësen an deen (dieser und jener) — en huet mech dësen an deen vernannt — ech sin nach laang nët dësen an deen (nicht irgendwer) — dët an dat, an elauter därs (und dergleichen mehr) — bal dët bal dat (bald dieses, bald jenes) — dëst an dat, wat nach keen hat (dies und jenes, was noch niemand hatte) — soss hëlt dech dësen an deen (spassige Drohung) — Echt.: dou dësen, dou deen! (schmähend: ich finde kein rechtes Schimpfwort für dich).
 
desertéieren (phV.: dësëtéieren, tësetéieren) intr. Verb.: «desertieren».
 
Deserteur M.: «Deserteur» lok. phV.: Tësetéier(ten).
 
dësgläich Adv.: «von derselben Art» — d. hätts d'och hei an em Buttik fond.
 
desinfezéieren trans. Verb.: «desinfizieren» — Ga.: desinfektéieren.
 
desinteresséieren refl. Verb.: «sich desinteressieren, auch bei einem Geschäft, die Teilhaberschaft aufgeben».
 
dëskëréieren, deschkëréieren trans. Verb.: «durchsprechen, räsonnieren, sich besprechen» — wéi wann en eppes ze d. hätt — dazu: Gedëskëréiers N. — en huet e Getëskëréiers!
 
Dëssert, Dissert, Dëssär, Disär M.: «Nachtisch» — du wars nët brav, du kriss haut keen D. — as dat elo den D.? (nach einer unflätigen Bemerkung oder Gebärde) — elo hues du däin D. giesst! (zum unartigen Kind).
 
Dëssi, Dësséng M.: «Dessin, Zeichnung, Muster in gewebten Stoffen» (dafür auch: Muster).
 
deste, deeste Adv.: «desto» — d. méi as de hinne gës, d. manner Dank hues de (dafür: wat . . . wat . . .).
 
détachéiren trans. Verb.: «entfernen, versetzen» dazu détachéiert «desinteressiert».
 
Detail M.: «Einzelheit, Einzelhandel» — géi nët an d'Detailer (Einzelheiten) — e verkeeft e gro (frz. en gros) an (e) D.
 
Detailhandel (Ton: meist 2, bisw. 1) M.: «Kleinhandel».
 
detailléieren trans. Verb.: «im einzelnen aufzählen» — ech schreiwen der eng detailléiert Rechnong.
 
Detaillist M.: «Kleinverkäufer».
 
Deismeis, Deusmeus, Däesmäes, Däismäi(s) M.: «Geld» — Den D. as säin Abgott — hien huet den D. (er besitzt reichliche Geldmittel) — den D. geet em aus.
 
developpéieren trans. Verb.: «entwickeln» — et as schon developpéiert (von jungen Mädchen) s. forméiert.
 
Devis (Ton: 2) Pl. Dëviën, Ausspr. wie frz. devis M.: «Kostenanschlag» — 't geet iwwert den D.
 
Dëvis (dəvi:s) F.: 1) «Wahlspruch» — da's méng D.; 2) «fremdes Zahlungsmittel» — dat bréngt Dëvisen an d'Land.
 
dévouéieren refl. Verb.: «sich widmen, sich opfern», dazu: dévouéiert — en as ganz dévouéiert.
 
deweider, dewedder Adv.: «des weiteren, noch dazu, weiterhin» — eng d. (noch eine dazu).
 
Dezember M.: «Dezember» — dafür auch: Krëschtmount.
 
dezent Adj.: «schicklich» — 't as nët d. — dezenter Weis. [Bd. 1, S. 208]
 
Diameter M.: «Durchmesser» — s. Durechmiesser.
 
Dibbelchen M.: 1) «kleine Scheidemünze» (Dim. zu Dubbel s. d.) — cf. auch Däitchen u. Var. — en huet alles (bei) Dibbelches no bezuelt — häufig negat.: keen rouden D.; 2) «zwerghafter Mensch».
 
Dibbeldapp, Dibbendapp M.: «Kreisel».
 
Dibbeschen (-sç-) M.: «kleines Kind» (cf. Däbbeschen) — s. Dibbelchen sub 2; 2) Pl. Dibbescher «Kopfläuse».

 

Eingabe
Wörterbuchtext:
Stichwort:
 
  

 

© 2010 - Projekt LexicoLux des Laboratoire de linguistique et de littératures luxembourgeoises der Universität Luxemburg, in Kooperation mit dem Kompetenzzentrum für elektronische Erschließungs- und Publikationsverfahren in den Geisteswissenschaften an der Universität Trier
Hinweis zum problematischen Wortgut