LWB Luxemburger Wörterbuch
 
Plëséierfaart, -räs bis Plompesgléck (Bd. 3, Sp. 363b bis 365a)
 
Plëséierfaart, -räs F.: «Vergnügungsreise» — cf. Loschträs.
 
plëséierlech Adj./Adv.: 1) «unterhaltsam, vergnüglich» — eng p. Saach — e plëséierleche Mënsch — dat as ewell nët méi p. — do hält et op p. ze gin; 2) «angenehm» — p. wunnen.
 
Plëséierlechkät, -keet F.: «Liebenswürdigkeit» — hie wor eng P. an elauter.
 
Plëssdarem, Plësedarem, Plässdarem, Plassdarem F. u. M.: «Place d'Armes» (Platzbez. in Luxemburg-Stadt) — si sin Aarm an Aarm op der P. spadséiere gaang — si wunnen um P. — ronderëm de P. goen (Bummel während des Konzertes) — kënns de den Owend op d' (de) P.? — wann een op der P. houscht, dann héieren s'et op der Gare (vom Klatsch in der Stadt) — in der Pennälerspr. abgekürzt zu: Plëss — ech gin op d'Plëss een huelen (trinken) — de Rendez-vous as op der P.
 
Pli (Pl. Pliën) M.: 1) a. «Bügelfalte» — de Stoff hält de P. nët — dazu: Plimaschin F. — cf. Fal I; b. «Haarwelle» — sech e P. an d'Hoer [Bd. 3, S. 364] drécken — Pliën an d'Hor maachen — dazu: Mise en plis (wie frz.) F.; 2) «Gewohnheit» — wann ee bis eng Kéier de (säi) P. huet, dann . . . (im guten Sinn, z. B. Ordnungssinn, im schlechten Sinn, z. B. Trunksucht).
 
Pliant (wie frz., Ton: 1) M.: «Klappstuhl».
 
plichens. plouen.
 
pliën trans. Verb.: «Haar wellen» — en huet d'Hoer schéi geplit.
 
Plient (pli/εnt — lok.: Pléint, meist wie frz.: plinthe) F.: 1) «Sockel»; 2) «Leiste an der Mauer».
 
Pliicht I F.: 1) «Mühlschwengel, Hebeschiene»; 2) a. «Vorrichtung, worin sich das Steuerruder (Nachen) dreht» (Wb.06); b. «Seitenruder an größeren Nachen» (C); c. «Hinterteil des Nachens» — dafür auch: Bliicht.
 
Pliicht II (lok.: Wiltz) F. — s. Liicht II — géi d'Pliichten zoumaachen, soss reent et eran.
 
plijelen (lok.: Grevenmacher) — s. pléielen.
 
Plimméi, Plimmi, Plumet (wie frz., Ton: 1) M.: 1) «Federbusch»; 2) «Staubwedel».
 
Plimméis-/Plimmis- -fieder F.: «Hutfeder»; -hutt M.: «Federhut».
 
Plimplam, -plomp M. — s. Päipel.
 
Plisch, Plüsch M.: «Plüsch» — roude, grénge, bloe P.
 
plischen, plüschen Adj.: «aus Plüsch» — eng plische Jhakett — e plüsche Kanapee (mit Plüschüberzug) — plüschen Déieren (Stofftiere aus Plüsch).
 
Pliss, Pelisse (wie frz.) F.: «Pelzmantel mit nach innen gekehrten Haaren».
 
Plissee (Ton: 1) M.: «Plissee».
 
plissee Adj.: «plissiert» — eng plissees Jupe, e plissees Rack.
 
plisséieren (lok.: plissen) trans. Verb.: «plissieren, fälteln» — solle me de Rack p.? — dazu: plisséiert Verbadj.: «plissiert» — eng p. Jupe — de Rack as geplisst — cf. das Vor.
 
Plioir (wie frz., Ton: 1) M.: «Falzbein» (um Papier einzufalzen — Ga).
 
Plo (Pl. Ploën — Nösl.: Ploch [plo·ç], Pl. Plojen — Untersauer: plo·x) F.: 1) «Plage» — sou eppes as eng Schënn an eng P. — dat as déi rengste P.! — mir haten ëmmer eis bor (richteg) P. mat där Saach — mat deem Bouf hate mer ëmmer eis P.; 2) «Plagegeist» — wat bas du awer eng P.! — zu einem Kind: du kleng P. do! — s. d. Folg.
 
Plogääscht, -geescht M.: «Plagegeist» — du P.!
 
ploen (Part. geplot, Nösl. plojen, Konj. Prät. ploocht, Part. geploocht, Untersauer plogen [-γ-], Echt. ploen, Part. geploogt (-x-)) Verb.: 1) trans.: «plagen, quälen» — Ra.: en as geplot wéi d'Pan (s. d.) an der Fuesent (s. d.) — du plos mech méi wéi méng Suen (wéi all näischt Gutts, wéi all mäi Geld) — plo mech dach nët domat, ech hun elo ze din (belästige mich jetzt nicht damit, ich habe noch zu tun) — dee wéie Fanger plot mech Dag an Nuecht — d'Mécke p. een haut ellen (sehr) — iron.: hues de soss näischt, wat dech plot? — wat war ech mat deem Kand geplot, éier et grouss wor — d'Kanner p. d'Mamm de léiwe laangen Dag — plo dat Kand nët esou! — en as genuch geplot, looss e roueg — hie ploogt mech op der Doud — en as mat der Liewer, mam Otem geplot — deen elo as al vun der Dommhät geplot — sou e Misär plot un engem — cf. gehäit; 2) refl.: «sich plagen, sich abrackern, abmühen» — Spw. (iron.): (sech) geplot as och gelieft — Ra. (iron.): 't muss ee sech vill p., fir d'Liewe méisseg erduurch ze kréien — wat muss ee sech p. a geheien! — wat huet dee gudde Mann sech vill geplot a geschand fir séng Familjen erduurch ze kréien! — e plot sech ewéi en Hond — e plot sech, an e kënnt zu näischt — hie brauch sech nët ze p., fir ze léieren, d'Léier kënnt em liicht (en huet d'Léier liicht) — Nösl.: ich ploocht mich dach nët esu (würde mich nicht so plagen) — iron.: fir déi Dommhät fäerdeg ze kréien, dofir brauchs de dech nët ze p. — dazu das Verbadj.: geplot «geplagt» — e geplote Mënsch — e geplote(ne) Mann — et si geplote Leit — Abl.: Geplos, Geploots N. — cf. sech geheien.
 
Ploërei F.: «Plackerei» — cf. Geplos sub ploen.
 
Plomb (auch wie frz. ausgesprochen, dann M.) F.: 1) «Plombe, Bleisiegel» — ech muss mer e P. un de Fotoapparat maache loossen, fir e mat iwwer d'Grenz ze huelen; 2) «Zahnfüllung» — de (d') P. as aus dem Zant gefall.
 
plombéieren, plobéieren trans. Verb.: 1) «plombieren, ein Bleisiegel anlegen» — d'Säck mat der Somfruucht gi plombéiert; 2) «einen Zahn füllen» — den Zänndokter sot, ech misst e puer Zänn plombéiert kréien.
 
Plomm F. — s. Plaum. [Bd. 3, S. 365]
 
Plommer (lok.: Esch-Alz.) M.: «Spielball» — cf. Ball I.
 
plomp Adj./Adv.: «plump» — p. an onbehollef — p. wéi e Sak, e Miel-, e Ballesak — plompe Wäin (stark alkoholhaltiger, süßer Wein) — en as p. an der Ried — dat war eng p. Äntwërt — en huet sech p. beholl — en as p. do komm (schwerfällig).
 
plomp(s)en intr. Verb.: 1) «plumpsen» — Kinderreim: et as eng Fra an de Pëtz gefall, ech hu se héiere p.; 2) «besondere Art des Fischens, wobei man den Köder klatschend ins Wasser fallen läßt»; 3)s. klompen sub 2), dafür auch: gläichschloen — Zussetz.: era-, duurchplomp(s)en.
 
Plompert M.: 1) «dumpfer Fall» — cf. Ploufert; 2) «Fluß-, Fischadler» — klenge P., Fëschplompert (schwarzer Milan — Milvus migrans) — grousse P., Fëschplompert (Fischadler — Pandion haliaëtus) — cf. Millang.
 
Plompesgléck N.: «Zufallsglück» — op P. (aufs Geratewohl).

 

Eingabe
Wörterbuchtext:
Stichwort:
 
  

 

© 2010 - Projekt LexicoLux des Laboratoire de linguistique et de littératures luxembourgeoises der Universität Luxemburg, in Kooperation mit dem Kompetenzzentrum für elektronische Erschließungs- und Publikationsverfahren in den Geisteswissenschaften an der Universität Trier
Hinweis zum problematischen Wortgut