LWB Luxemburger Wörterbuch
 
Seenwaasser bis Sei (Bd. 4, Sp. 206b bis 207b)
 
Seenwaasser N.: «Weihwasser» (Wb.06 — eigtl.: Segenswaasser) — cf. Wäiwaasser.
 
Seess M. — s. Sääss, Siess.
 
Sefa Var. zum weiblichen Vornamen «Josephine» — cf. Jhous.
 
Sëffchen M. — Dim. zu Soff, Sëffer (s. d.).
 
Sëffecht F.: 1) «Säuferei»; 2) «Quantum Getränk».
 
sëffeg, -ig Adj.: «süffig» — e sëffegt Kräitchen — e sëffege Wäin.
 
Sëffer M.: «Säufer» — dazu: Sëffesch F. — Zussetz.: Bluttsëffer — cf. Soff I sub 2).
 
Sëffernues F.: «Säufernase».
 
Sëfferei F.: «Sauferei, Trinkgelage» — cf. Gesëff(s).
 
Sëfferin(n)es — «Name des hl. Severinus» — im Wortspiel: den hellege S. huet all Dag eng Hatt Wäi gedronk, an dach as e séileg gesprach gin.
 
sëfferen intr. Verb.: «leck sein, rinnen» — cf. säfferen, säweren, säpelen.
 
Seffi Weiblicher Vorname: «Seraphine und Josephine» — cf. Serafin, Jhous.
 
Segd (zekt, zεkt) — nord- und westöslinger Form für: Seid (s. d.).
 
Segel (/ze:jəl) M. und N.: «Segel».
 
Segel- -duch N.: «Segeltuch»; -duch(s)schlapp F.: «Pantoffel aus Segeltuch»; -duch(s)schong M.: «Schuh aus Segeltuch»; -schëff N.: «Segelschiff».
 
segelen, seeglen (ze:jələn, ze:jlən) intr. Verb.: 1) «segeln»; 2) «lässig daherkommen» — hei op eemol koum hien och nach (dohier) gesegelt (ugesegelt).
 
Segen, Sägen (lok.: Seën) M.: 1) a. «Segen, kirchliche Segnung» — den Här Bëschof huet (hinnen) de S. gin — de Primiziant huet den éischte S. gin — éier déi jong Leit (Brautleute) an d'Kiirch goungen, huet d'Mamm an de Papp hinnen de S. gin; b. «Sakramentsegen» — bei Prozessionen wird an den Ruhealtären de S. gin — en as virum S. fortgaang (er verließ die Kirche vor Schluß der Messe) — hautdësdaags as (gët) kee S. (Sakramentsegen) méi no der Houmass — op Plaze pénkt d'Klack beim S. an an der haalwer Mass; übtr.: c. lo hoan [Bd. 4, S. 207] ich mäi S. fir haut (Rüge — ich wurde gescholten — cf. Britt sub 3) — ech gin der mäi S. (ich bin damit einverstanden) — ech hu mäi S. (cf. Kont sub 5) — deen huet säi S. (ist betrunken — cf. Kont sub 5) — abweisend: mäi S. hues de, maach wéi s de wëlls (ich bin damit einverstanden, tu was du willst) — dat Klengt huet der Mamm de S. op de Schouss gemaacht (wenn das Kleinkind der Mutter den Rock näßt — cf. Drénkgeld) — ech hun de ganze S. an d'Gesiicht kritt (die ganze Bescherung) — in der Ra.: an den ale S. (schlofe) goen (ins ungemachte Bett), da brauch een nët ze bieden; 2) «Segens-, Abendandacht» — den Owend as S. — d'Leit kommen aus dem S. — 't as Rousekranz den Owend a kee S. — cf. Andacht sub 2); 3) «Glück, Gedeihen» — et as e S. fir d'ganzt Haus — dat do bréngt hinne kee S. — et as e (bore) S., datt et Reen gët — dorop läit kee S. — Ausruf: Gott gief säi S.!
 
Segens- -duch N.: «Velum, Segentuch»; -mass F.: «Segensmesse» (Wb.06).
 
séi, séif, sief, säif, sëf Imperativ zu sin (sein) — s. d.
 
Séi I M.: «See» — de ganzen Dall stoung ënner Waasser, 't wor eppes wéi e grousse S. — Zussetz.: Stauséi.
 
Séi- / séi- -adler M.: «Seeadler» (Haliaeëtus albicilla); -af M.: «Seeaffe» (Schimpfwort) — du roude S.! -draach M.: «Seedrache» (Schimpfwort) — cf. sub Draach; -fank M.: «Tiefgang des Schiffes, des Nachens»; -gras N.: 1) «Seegras» (Sostera marina) — S. gët geholl fir a Matrassen ze maachen — du fëmms eppes wéi S. — dazu: séigraassen Adj.: «aus Seegras»; 2) «zittergrasartige Segge» (Carex brizoïdes); -hond M.: «Seehund» — dazu: Séihondspelz M.; -kallef N.: «Seekalb» (Schimpfwort); -krank Adj.: «seekrank» — en as s. (spaßh. von einem Betrunkenen gesagt, der sich erbricht).
 
Séi II, Séit (Pl. nur Séiten, lok. Echt.: Si, lok.: Sich, Nösl. dafür-: Souch [-ç-], Kanton Redingen: Sou, Westen: Sout) F.: «unterirdischer Ablaufkanal, Abzugsgraben, Gosse» — bei Überschwemmungen: d'Atert (Attert) huet d'Waasser duurch d'Séiten eropgedréckt — Stellenbez. z. B. in Echt.: an der Mockesi, Mockeséi (schmaler Durchgang) — cf. Suckelséi(t).
 
Sei F.: «Seiher, Seihe» (für Flüssigkeiten; für feste Körper: Sift, Saft — s. d. — der Boden der Milchseihe bestand aus einem Leinenlappen, später aus feinem Drahtgeflecht) — schëtt de Kabes an d'S., da kann en oflafen;

 

Eingabe
Wörterbuchtext:
Stichwort:
 
  

 

© 2010 - Projekt LexicoLux des Laboratoire de linguistique et de littératures luxembourgeoises der Universität Luxemburg, in Kooperation mit dem Kompetenzzentrum für elektronische Erschließungs- und Publikationsverfahren in den Geisteswissenschaften an der Universität Trier
Hinweis zum problematischen Wortgut