LWB Luxemburger Wörterbuch
 
wësse(n)schaftlech, -lich bis Wibbeles (Bd. 4, Sp. 442a bis 443a)
 
wësse(n)schaftlech, -lich Adj.: «wissenschaftlich» — eng w. Aarbecht — de wësse(n)schaftlechen Numm vun den Déieren, de Planzen.
 
wëssentlech Adv.: «wissentlich» (C) — w. hun ech him näischt ze Lääds gedon — en huet mech w. iwwergaang — dafür meist: mat Wëssen.
 
Wësstem M.: «das Wissen» (C) — säi W. as nët déck — cf. Wëssen.
 
Vestiaire (wie frz., Ton: 1) M.: «Kleiderablage» (Hotel, Theater) — wou as äre V.?
 
Vestibule (lok. wie frz., Ton: 1 oder 3) M.: «Vorsaal».
 
Veston (wie frz., Ton: 1 — lok.: Luxemburg-Stadt) M.: «Herrenjacke» — Frage des Schneiders: wéi maache mer de V., mat enger odder mat zwou Reië Knäpp? — cf. Palto(ng).
 
Vëteran (vətə/ra:n) M.: «Veteran» (oft iron.).
 
Veterinär (ve-, və- — lok. Var.: Wéidrinär, Véidrinär, Witrinär) M.: «Tierarzt» — cf. Véidokter, Nösl.: Véiaazt.
 
Wett (lok.: Wetténg, Wettonk, Wettiën, Wettijen — Vianden [Engelmann]: Wetijen) F.: «Wette» — ech hu méng W. verluer (Wette verloren, auch: es ist anders gekommen, als ich dachte) — Ösl.: mer han eng Wettijen (sind eine Wette eingegangen).
 
wetten (lok. Grevenmacher, Vianden: weten — Part. Prät.: gewat; Nösl.: Konj. Prät.: wett, Part. Prät.: gewett) trans./intr. Verb.: «wetten» — e Frang géint en haalwe Su gewat! — Nösl.: wivill gewett? — wat gewat? (Klein, Sprache der Lux. auch: gewatt) — wie wett mat? — (wat) wette mer? — Nösl.: ich wett honnert gäänt een — du kanns alles maachen, sot d'Fra, ma wett nët — ech w., du gës hie meeschter — als Ausdruck einer Behauptung: (ech) w., e kënnt nët? — Antwort: (ech) w. dach! — (ech) w., e kënnt — lok. Grevenmacher dafür auch: verwetten — verwetten, e kënnt nët! — verwetten, en huet eng un, wann e kënnt — ech w. deen huet nët méi fir laang — ech géing mat der w., fir wat dass de wëlls — w., ech roden et — Zussetz.: verwetten.
 
Wëtz M.: 1) «Mutterwitz, Verstand» — hien huet nët vill W. kritt (matkritt) vun doheem — dofir brauch een nët vill W. — cf. Grëtz; 2) «Witz» (Wb.06) — dafür heute: Witz — dazu: Wëtzblat N. — s. Witzblat.
 
wëtzeg, -ig Adj.: 1) «klug» — iron.: bas du awer w.! — wat eng W.! — dazu: gewëtzt Adj. — e gewëtzte Borscht — cf. schlau III sub 1)a.; 2)s. witzig.
 
wetzen trans./intr. Verb.: 1) «wetzen» (lok.: Mosel) — cf. schläifen sub 2); 2) «schnell laufen, gehen» (Neol.) — e koum do gewetzt — wat sin déi gewetzt! — lo kommen si erëm gewetzt — wetz e puer Mol ëm den Haff! (Mil.).
 
Wewa, Wewi, Weefchen weiblicher Vorname: «Genoveva».
 
wewelss. wiewels.
 
Vexéierbild N.: «Vexierbild».
 
vexéieren trans. Verb.: 1) «ärgern» — dat huet mech al vexéiert! — dafür auch: fexéieren — cf. fochsen; 2) «zur Antwort herausfordern, auf die Probe stellen» — ech hu gesinn, e wollt mech v. — dazu: Vexéier (lok.) F. — bei deem as et ëmmer eng V. (man weiß nicht, wo man mit ihm dran ist).
 
Whiskis. Wiski.
 
Whists. Wist.
 
wiin Kinderreimen (Schoßliedchen): wi, wa, wutsch — cf. ri, Wiwarom, spadséieren.
 
wis. wéi.
 
Viadukt, Viaduck, Viaduc (wie frz.) M.: «Viadukt» — cf. Passerell.
 
Wibbel (Var.: Wibel, Wiwwel) M.: 1) «Kornwurm» (Calandra granaria); 2) «Erbsenkäfer» — cf. Kréchel sub 2), Krécher sub 1), Scharotzel; 3) (in dieser Bed.: F.) «lebhaftes Kind, bes. Mädchen» — cf. Wibbeler.
 
Wibbel- / wibbel- -bur M.: «Quelle in einer sumpfigen Wiese» (lok.) — cf. -pëtz; -dänzeg, -ig Adj./Adv.: «nervös, ungeduldig» — 't as fir w. ze gin — cf. wuebelbenzeg, babbeldänzeg; -däppchen M.: «Art Kreisel» (Knopf in den man ein Stäbchen steckt, Stück Holz mit einem Schuhnagel) — cf. Dibbeldapp, Dapp sub 1), Wibbelwëppchen; -dewapp (-dewäppchen, -dewabbel, -wabbel, Widdeldewäppchen) M.: 1) «Zittergras» (Briza media) — dafür auch: Fli(m)fla(m)fliesschen — weitere Namen s. sub Rëselcher; 2) «Schleierkraut» (Gypsophila — lok. — C); 3) «lebhaftes Kind»; -pëtz N.: 1) «moorige, überwachsene Wiesenstelle, wo man einsinken kann» — dafür auch: Jubbel-, Juppel-, Juckelspëtz, Schwiwwelpëtz; 2) (Straßenbau) «durch Wasserstau hervorgerufene Aufschwellung des Straßenbelags»; [Bd. 4, S. 443] -schwanz M.: «Bachstelze» (lok.) — cf. Panestäerchen; -wapp M.: «Name der Wurst im Rätsel» (s. Kaz sub 1) — Hari, Huri, gesäit de W. goen, Hari, Huri hätt gier, dass de W. erafféil (C: Katze u. Wurst im Rauchfang — MKr. Nr. 759); -wëppchen M.: «Kinderspielzeug, Stehaufmännchen» (kleines Stück Holundermark mit einem Schuhnagel an einem Ende) — cf. Wibbeldäppchen.
 
wibbeleg, -ig Adj.: 1) «quicklebendig, lebhaft» — e wibbelegt Kand — w. wéi Quecksëlwer — w. wéi der Däiwel am Wäiwaasseschdëppchen, -patt; 2) (lok.) — s. wackeleg — cf. Wibbel, spilleg sub 3), wëspeleg.
 
wibbelen intr./trans. Verb.: 1) «sich hin u. her bewegen, hin u. her schwanken, rütteln» — wibbel e bësselchen um Poul (mat dem Poul), da kriss de n en erausgezun, da geet e laass — wann s de mengs d'Schlaang wir futti, da wibbelt se nach — den Hond wibbelt mam Schwanz — dat wibbelt wéi e Kouschwanz — e Lamerschwanz wibbelt och alt (Wortspiel mit: lahm) — spaßh.: roueg mat de Been a wibbel mam Hënner! — den Zant wibbelt — de Still (Stiel) wibbelt (am Haischen) — sou laang wéi ech nach ka w., nach wibbele kann — ech kann nach jhust esou w. (fast nicht mehr arbeiten) — substantiv.: Wibbelen N. — d'Saach as um W. (drauf und dran) — duurch hien as d'Affär un d'W. komm (in Gang, in Fluß gekommen) — en as um W., fir entlooss, geschässt ze gin, fir Faillite ze gon — looss dat W.! — Abl.: Gewibbels N. — wat e Gewibbels! 2) «wimmeln» — 't huet nëmmen esou gewibbelt (vu Leit) — d'Ham wibbelt (vu Mueden) — cf. wikelen, wackelen.
 
Wibbeler M.: 1) «lebhafter, quicklebendiger Mensch» — du ale W., bleif emol roueg sëtzen! 2) «Kegelspiel: Kegel, der leicht berührt wurde und nur schwankt» — spaßh.: der sechs (scil.: Kälen) an e W. — bei Wahlen: sechs Sëtzer an e W. — cf. Notär; 3) a. «Unrast» — en huet haut nees de W. (er ist unruhig) — en huet de W. (Reisefieber); b. «Tatterich» — cf. Wackeler.
 
Wibbeles N.: «Gewimmel» — W. an der Fruucht (Gewimmel der Kornwürmer) — cf. Wibbel sub 1).

 

Eingabe
Wörterbuchtext:
Stichwort:
 
  

 

© 2010 - Projekt LexicoLux des Laboratoire de linguistique et de littératures luxembourgeoises der Universität Luxemburg, in Kooperation mit dem Kompetenzzentrum für elektronische Erschließungs- und Publikationsverfahren in den Geisteswissenschaften an der Universität Trier
Hinweis zum problematischen Wortgut