| 1) | LLU Lollebruder |
| | ... dumpfen Gesang hören ließen, und überhaupt bei einsamen Andachtsübungen viel sangen. |
| 2) | LLU Op |
| | ... est sur pied de bonne heure. — Op de' Nóte sangen, nach Noten singen, chanter sur la note. Se geet |
| 3) | WLM Èngel |
| | ...Engel; 2. nprf. Angelika. — d È. am Himmel sangen heⁱren, großen Schmerz empfinden. |
| 4) | WLM Gukuk |
| | ... 3. rundes Fensterchen. — dén heⁱert de G. net meⁱ sangen, der stirbt vor Frühlingsanfang. — de G. sengt, |
| 5) | WLM sangen |
| | ... sangen va., singen; part. perf. gesongen; dât gêt |
| 6) | WLM sângen |
| | ... sângen vn., den ausgerodeten Rasen verbrennen. |
| 7) | WLM weisen |
| | ... mer dât! B. Dât hut kèng Weis (soss geⁱf et sangen), das zeigt man nicht (eig. das hat keine Weise, |
| 8) | LWB Abrëll |
| | ... De fofzéngten (Vianden: den éischten) A. muss de Guckuck sangen (oft mit dem Zusatz: a wann en aus engem |
| 9) | LWB Bam |
| | ... doar wiisst de Bam — am Vorabend des Nikolaustags sangen die Schaffbaier in Echt.: Hätte mir is Bäm |
| 10) | LWB bisewitt |
| | ... bisewitt Interj.: früher sangen die Kinder (nachweisbar in Rodemacher, Simmern): b., b., |
| 11) | LWB Blat |
| | ... Zeitungsbogen, Blatt eines Buches, Heftes — vum Blat liesen, spillen, sangen (prima vista) — eng Ried vum B. liesen — |
| 12) | LWB Braut |
| | ... müßte) — trauereg B. (bei der Aufforderung zum Hochzeitszug sangen die Jünglinge an verschiedenen Orten: Eraus, eraus, du trauereg Braut, |
| 13) | LWB Eia poppeia |
| | ... — 't kann än nët de ganzen Dag E. sangen (mit Kindereien zubringen) — cf. das einschlägige Ammenlieb sub |
| 14) | LWB ëm |
| | ...» (bes. von der Milch) — hal op ze sangen, d'Mëllech as schon ëm — d'Mayonnaise as ëm; |
| 15) | LWB Engel |
| | ... Glück») — ech hun d'Engelen am Himmel sangen héieren (vor Schmerz) — ech haën dech, datt s |
| | ... ech haën dech, datt s de d'Engelen am Himmel sangen héiers (daß dir Hören und Sehen vergeht); in vielen |
| 16) | LWB verfomfachen, verfumfachen |
| | ... Mädchen Arm in Arm an Samstagfeierabenden durch das Dorf und sangen: «Was sollen wir denn nicht lustig sein, der Himmel |
| 17) | LWB Fräsch |
| | ... andere Orte) — Die Stimme der Frösche: d'Fräsche jäizen, sangen, quarren, rächelen; Raa.: deen aarme, plakege F. |
| 18) | LWB Fues(ents)liddchen |
| | ... den durch die Straßen ziehenden Masken, meist Einzelgängern, nach und sangen: Haarig, haarig, haarig ist die Katz, Und wenn die Katz |
| 19) | LWB Vull |
| | ... (Dicks: deen a säin Ascht mécht) — D'Vulle sangen ewéi en de Schniewel gewuess as; Raa.: Wann |
| 20) | LWB Gehanesdag |
| | ... op d'Welt kënnt, deen huet keng Stëmm fir ze sangen; |
| 21) | LWB Guckuck |
| | ... G. — Bauernregeln: De G. muss virum 15. Abrëll sangen, a wann et aus engem huele Bam wier — wann |
| | ... — andere Raa.: deen héiert de G. nët méi sangen (der stirbt vor Frühlingsanfang) — de G. séngt |
| 22) | LWB héieren |
| | ... Gehörsinn wahrnehmen» — deen héiert de Guckuck nët méi sangen (er stirbt noch vor Frühlingsanfang) — en héiert d' |
| 23) | LWB Hëllicht |
| | ... soll een d'Fanger loossen (dovu kann ech e Liddchen sangen sagte der alte erfahrene Heiratsvermittler); 2) «kleine |
| 24) | LWB Kaart |
| | ... kennen — wenn der Trompmécher keinen Stich erhielt, sangen die Gegenspieler: Der Herr von Falkenstein hat all sein Geld |
| 25) | LWB Kaz |
| | ... obszön — cf. 4/b) — Vullen, déi fréi sangen, hëlt d'K. (bes. übtr.: wer allzu früh |
| 26) | LWB Klonkenell |
| | ... bisw. auch Kröte» — Nordösl.: lauster, wi sangen d'Klonkenellen, 't gët dréchent Wiädder — cf. |
| 27) | LWB Kouer |
| | ...Altarraum», im bes. «Hauptaltarraum» — si sangen haut am K. (die Sänger sind im Chorraum aufgestellt |
| 28) | LWB Lidd |
| | ...: «Lied» — hie kann e L. dervu sangen (spricht aus Erfahrung, meist bedauernd) — da's d' |
| 29) | LWB mat |
| | ... m. ouni! oder: ouni m.! — m. Schwonk sangen — eng Walz (Walzer) m. Schwonk — spaßh. |
| 30) | LWB matsangen |
| | ...-sangen intr. Verb.: «mitsingen» — d'ganz |
| 31) | LWB Moritat, Mortat |
| | ... (Moritaten wurden früher häufig auf Kirmessen gesungen) — hei sangen s'eng M. (Dicks — Kirmesgäscht). |
| 32) | LWB moudesch |
| | ...»; 2) «mehrstimmig, polyphon» — si sangen haut m. an der Mass (singen mehrstimmig, Ggs. zum |
| 33) | LWB no |
| | ... gehört Johann) — n. den Noute (s. d.) sangen — ech hun em et den Nouten n. |
| 34) | LWB nosangen |
| | ...-sangen trans./intr. Verb.: «nachsingen» — |
| 35) | LWB Nout |
| | ... Musikant sin — ech kann d'Noute liesen, awer nët sangen — wat hun déi eppes gespillt, et war keng richteg |
| 36) | LWB nuechtegailchen |
| | ... auch: Bliedermännchen (s. d.) — dat Meedche ka sangen ewéi eng N.; 2) «Mädchen, das sich |
| 37) | LWB Onk |
| | ... Wieder (lok.: Reen, dat héiert een un hirem Sangen) — hie leet séng Sue bei d'Onken (in |
| 38) | LWB op A |
| | ... er-, verzielen (ganz) — op den Noute sangen (Ga: nach Noten singen) — d'Päerd geet op |
| 39) | LWB Paus |
| | ...(spöttisch) — mer brauchen nach ee fir d'Pausen ze sangen (dsgl.). |
| 40) | LWB rullen |
| | ... 7) «rollen» — d'Kanarievullen r. beim Sangen — hie rullt den «r»; 8) (lok.: |
| 41) | LWB sangen |
| | ... sangen (phV. Mosel: séngen — Konjug.: Ind. Präs. |
| | ... — Konjug.: Ind. Präs.: ech, mir, si sangen, du séngs, hie séngt, dir sangt — Nösl.: |
| 42) | LWB Schielméck |
| | ... (zur Beschotterung)» — se bäissen soubal een se héiert sangen. |
| 43) | LWB séngen |
| | ... séngen lok. Var. (Mosel) zu sangen (s. d.). |
| 44) | LWB spillen |
| | ... de Schoulmeeschter um Duerf muss dacks d'Mass sp. a sangen — Ra.: wie gär danzt, deem as liicht |
| 45) | LWB sprangen |
| | ... Springprozession) — spréngs de mat oder gees de nëmme mat sangen? (bei der Springprozession) — hien as fir den X |
| 46) | LWB Stéck |
| | ... ënnert dem Stréch) — deem wäerd ech emol e St. sangen! (ihn ordentlich zurechtweisen) — elo as d'St. aus! |
| 47) | LWB Tëlefonsdrot |
| | ...: «Draht der Telephonleitung» — d'Tëlefonsdréit soueren, sangen; |
| 48) | LWB Tubak, -back |
| | ... eng Päif, eng Schnauf, eng Stroll T.! — elo sangen ech iech den T. (Liederserie über den Tabak) — |
| 49) | LWB ufänken |
| | ... ugefaang ze handelen, ze maarten (feilschen), ze kräischen, ze sangen, ze kloen — d'Äppel fänken un ze faulen — |
| 50) | LWB Weis |
| | ... as) keng W., spaßh. Zusatz: soss déit et sangen — cf. Léin II; 3) a. |
| 51) | LWB ze, zou, zu |
| | ... Antworten: hei as sech näischt ze maulen, ze spillen, ze sangen, ze kräischen, ze kinoën, ze theatren, ze kiirmëssen — |